Psikolojiye Giriş II

Farklı kültürlerde yetişen çocuklar üzerine yapılan bir araştırmada, bir kültürde büyüyen çocukların soyut kavramları daha erken öğrendiği, diğer bir kültürde büyüyen çocukların ise toplumsal hiyerarşiye dair kavramları daha güçlü geliştirdiği gözlemlenmiştir. Bu durum Vygotsky’nin hangi görüşüyle en iyi açıklanabilir?

1. Sosyal çevre, bireyin gelişiminde yalnızca ikincil bir rol oynar.
2. Dil, bireyin bilişsel gelişiminde temel bir araçtır ve kültürle şekillenir.
3. Bilişsel gelişim doğuştan gelen biyolojik mekanizmalarla sınırlıdır.
4. Kültürel faktörler bilişsel gelişimi etkilemez, tüm insanlar aynı süreçlerden geçer.
5. Dil, düşünce süreçlerinden bağımsız olarak gelişir.

Ali, bir yarışmada iki seçenekle karşı karşıya kalmıştır: I. %50 ihtimalle 1000 TL kazanmak II. Kesin olarak 450 TL kazanmak Geleneksel ekonomi teorisine göre Ali, en yüksek beklenen getiriyi sağlayan ilk seçeneği tercih etmelidir. Ancak Ali, garantili kazanç olan ikinci seçeneği seçmiştir. Ali’nin bu tercihi, aşağıdaki hangi kavramla en iyi şekilde açıklanabilir?

1. Temsililik kısayolu (Representativeness heuristic)
2. Çerçeveleme etkisi (Framing effect)
3. Aşırı güven yanlılığı (Overconfidence bias)
4. Statüko yanlılığı (Status quo bias)
5. Kayıptan kaçınma (Loss aversion)

Ünlü psikolog Carl Jung, sanatsal yaratım sürecini “ruhun derinliklerine yapılan bir yolculuk” olarak tanımlar. Sanatçılar, bilinçdışındaki düşüncelerini ve duygularını sanat aracılığıyla ifade ederler. Aşağıdaki durumlardan hangisi Jung’un bu görüşüne en uygun örnek olabilir?

1. Bir ressamın, çocukluk travmalarını yansıtan soyut sembollerle dolu eserler üretmesi
2. Bir müzisyenin, dinleyicilerin ruh halini analiz ederek müziklerini onların beklentilerine göre düzenlemesi
3. Bir yazarın, günlük yaşamındaki sıradan olayları olduğu gibi betimlemesi
4. Bir mimarın, tamamen işlevsellik odaklı binalar inşa etmesi
5. Bir sanatçının, toplumun beğenisini kazanmak için popüler sanat akımlarına yönelmesi

Yapay Zeka (YZ) araştırmaları, insan zihninin işleyişini anlamak için önemli bir referans noktası sağlamaktadır. Ancak, filozof John Searle’ın Çin Odası düşünce deneyi, YZ ile insan zihni arasındaki temel farkı vurgulamaktadır. Aşağıdaki ifadelerden hangisi Searle’ın bu deneyde öne sürdüğü fikri en iyi açıklar?

1. Bilgisayar sistemleri insan beynindeki sinir ağlarını simüle edebilir ve bu nedenle bilinç, yalnızca yeterince karmaşık algoritmalar oluşturularak elde edilebilir.
2. Yapay Zeka, insan beyninin sinirsel yapısını mükemmel bir şekilde taklit edebildiği için bilinç geliştirme potansiyeline sahiptir.
3. Yapay Zeka, belirli sembolleri işleyebilir ancak bu sembollerin anlamını kavrayamaz, yani yalnızca sentaktik (biçimsel) manipülasyon yapar.
4. Yapay Zeka, zamanla öğrenme yeteneği kazanarak insan gibi bilinç geliştirebilir ve bu nedenle insan zihni ile tamamen eşdeğer bir bilişsel kapasiteye sahiptir.
5. Yapay Zeka, insan deneyimini birebir kopyalayabilir çünkü bilgi işleme süreçleriyle insan zihninin çalışmasını birebir eşleştirebilir.

William James’in “bilinç akışı” kavramına göre, bireyin gerçeklik algısı nasıl şekillenir?

1. Bilinç, bireyin geçmiş deneyimlerinden tamamen bağımsızdır ve bireyin gerçeklik algısını etkilemez.
2. Bilinç statik bir yapı olduğundan, bireyin gerçeklik algısı yaşam boyu değişmeden kalır.
3. Bireyin bilinç akışı, deneyimlerini birbirine bağlayan sabit ve değişmeyen bir yapı oluşturur.
4. Bireyin bilinç akışı, yalnızca genetik faktörlere bağlıdır ve çevresel etkiler tarafından değiştirilemez.
5. Bilinç akışı, bireyin deneyimlerini sürekli olarak yeniden şekillendiren dinamik bir süreçtir.

Evrimsel psikoloji, insan davranışlarını ve bilişsel süreçlerini evrimsel geçmiş bağlamında açıklar. Aşağıdaki örneklerden hangisi, evrimsel psikolojinin temel ilkelerine uygun bir açıklamadır?

1. İnsan beyninin gelişmiş bilişsel kapasiteleri, doğuştan gelen belirli biyolojik özelliklerle değil, tamamen bireysel deneyimlerin sonucunda ortaya çıkar.
2. Modern toplumlarda risk almayı seven bireylerin hayatta daha başarılı olması, evrimsel süreçlerle açıklanamaz çünkü geçmişte risk almanın bir avantaj sağladığına dair kanıt yoktur.
3. Günümüz insanlarının hızla değişen teknolojiye uyum sağlaması, yalnızca kültürel öğrenme ile açıklanabilir, evrimsel süreçlerle ilgisi yoktur.
4. İnsanların grup içinde kabul edilme isteği, atalarımızın sosyal topluluklar içinde hayatta kalmasını sağlayan evrimsel bir mekanizmadır.
5. İnsanların geçmiş travmalarını hatırlama eğilimi, beyin yapısındaki rastgele mutasyonlar sonucu ortaya çıkan bir kusurdur.

Bir öğretmen, öğrencisinin kendi başına çözemediği bir matematik problemini, yönlendirici ipuçları vererek ve örnekler sunarak çözmesine yardımcı oluyor. Zamanla öğrenci, bu problemi tek başına çözebilmeye başlıyor. Bu süreç Vygotsky’nin hangi kavramıyla açıklanabilir?

1. Sosyal öğrenme teorisi
2. Bilişsel uyumsuzluk teorisi
3. İçsel motivasyon
4. Doğrudan algı teorisi
5. Yakınsal gelişim alanı

Japonya’da genç bireyler, ergenlikten yetişkinliğe geçişlerini sembolize eden belirli ritüellere katılır. Benzer şekilde, birçok kültürde düğün, mezuniyet ve cenaze törenleri gibi ritüeller, bireylerin kimlik gelişiminde ve toplumsal aidiyetlerini güçlendirmede önemli rol oynar. Bu tür ritüellerin bireyin psikolojik süreçleri üzerindeki etkisini en iyi açıklayan görüş aşağıdakilerden hangisidir?

1. Ritüellerin psikolojik süreçler üzerindeki etkisi bireysel farklılıklara bağlıdır ve genelleştirilemez.
2. Ritüeller, bireyin psikolojik yapısı üzerinde yalnızca sembolik bir etkiye sahiptir.
3. Ritüellerin bireyin psikolojisi üzerinde kalıcı bir etkisi yoktur, sadece geçici duygusal tepkiler oluşturur.
4. Toplumdaki ritüeller, bireyin bireyselliğini ortadan kaldırarak onu kolektif düşünceye zorlar.
5. Kültürel ritüeller, bireyin toplum içindeki rollerini ve kimliklerini anlamlandırmasına yardımcı olur.

Bir belediye, vatandaşların daha fazla geri dönüşüm yapmasını teşvik etmek için, çöp konteynerlerinin yanında geri dönüşüm kutularını daha görünür bir şekilde yerleştirmiştir. Bu küçük değişiklik, vatandaşların geri dönüşüm oranlarını önemli ölçüde artırmıştır. Belediyenin uyguladığı bu yöntem, hangi teorik yaklaşımla en iyi şekilde açıklanır?

1. Çerçeveleme etkisi (Framing effect)
2. Dürtme teorisi (Nudge theory)
3. Sürü davranışı (Herd behavior)
4. Temsililik kısayolu (Representativeness heuristic)
5. Zihinsel muhasebe (Mental accounting)

Bir çocuk, annesinin işaret ettiği bir nesneye bakarak onun adını öğrenir ve ardından bu nesneyi kullanmaya başlar. Çocuk, annesinin hareketlerini ve niyetlerini anlamlandırarak sosyal çevresiyle etkileşime girer. Bu süreç, Michael Tomasello’nun hangi kavramıyla en iyi şekilde açıklanabilir?

1. Otobiyografik bellek
2. Ortak dikkat
3. Sosyal öğrenme kuramı
4. Yakınsal gelişim alanı
5. Şemalar ve içselleştirme

Murat, uzun yıllardır aynı banka hesabını kullanmaktadır. Bankası düşük faiz oranları sunduğu halde, daha avantajlı bir banka değişikliği yapmaktan kaçınmaktadır. Murat’ın bu davranışı aşağıdaki hangi kavram ile en iyi şekilde açıklanabilir?

1. Dürtme etkisi (Nudge effect)
2. Statüko yanlılığı (Status quo bias)
3. Aşırı güven yanlılığı (Overconfidence bias)
4. Kayıptan kaçınma (Loss aversion)
5. Zihinsel muhasebe (Mental accounting)

Bir savaş mağduru, çocukluk travmalarını sözlü olarak ifade etmekte zorlanmaktadır. Ancak, sanat terapisi sürecinde yaptığı resimlerle yaşadığı olayları sembollerle anlatmaya başlar. Psikolog Edith Kramer’e göre, bu bireyin sanat yoluyla sağladığı iyileşme hangi kavramla açıklanabilir?

1. Rasyonel karar verme süreci
2. Kayıptan kaçınma
3. Sanatın dönüştürücü gücü
4. Zihinsel çerçeveleme
5. Bilinçli dikkat yönlendirme

Bir sigorta şirketi, müşterilerine iki farklı şekilde sunulan sağlık sigortası teklifleri hazırlamıştır: I. Bu sigorta planı, hastaların %90’ına başarıyla yardımcı olmaktadır. II. Bu sigorta planı, hastaların %10’u için başarısız olabilmektedir. Araştırmalar, müşterilerin birinci teklifi daha olumlu algıladıklarını ve tercih etme eğiliminde olduklarını göstermektedir. Bu durum, aşağıdaki kavramlardan hangisi ile açıklanabilir?

1. Çerçeveleme etkisi (Framing effect)
2. Bulunabilirlik kısayolu (Availability heuristic)
3. Tutulma etkisi (Anchoring effect)
4. Zihinsel muhasebe (Mental accounting)
5. Sürü davranışı (Herd behavior)

Bir müzik dinleyicisi, Johann Sebastian Bach’ın Matthäus-Passion eserini dinlerken büyük bir duygusal yoğunluk yaşar. Bu deneyim sonucunda içsel dünyasıyla bağlantı kurar ve kendini daha iyi anladığını hisseder. Bu durum, sanatın aşağıdaki hangi psikolojik etkisiyle en iyi açıklanabilir?

1. Empati ve özdeşleşme süreci
2. Sürü davranışı
3. Statüko yanlılığı
4. Zihinsel muhasebe
5. Bulunabilirlik kısayolu

Edwin Hubble’ın gözlemleri, evrenin genişlediğini kanıtlamış ve bu bulgular modern kozmolojinin temelini oluşturmuştur. Evrenin genişleme sürecinin psikolojiye olan etkisi hangi şekilde açıklanabilir?

1. Psikolojik süreçlerin, evrenin genişleme hızına paralel olarak hızlanması ve bireylerin zihinsel süreçlerinde gözle görülür bir değişime neden olması
2. Evrenin genişlemesiyle birlikte insan bilişinin de zaman içinde daha kompleks hale gelmesi ve daha fazla bilgi işleyebilir hale gelmesi
3. İnsan zihninin mekân ve zaman algısının, evrensel yasalarla şekillenmiş olması ve bu algının bireyin karar alma süreçlerini etkilemesi
4. İnsan beyninin yapısı ve sinir hücreleri arasındaki iletişim hızının, evrenin genişleme hızıyla doğrudan ilişkili olması
5. Büyük Patlama’nın psikolojideki temel yeri, insan zihninin yaratılışına dair mistik açıklamaları desteklemesiyle ilgilidir

Bir toplumda çocuklar, bağımsız kararlar almaya ve bireysel başarıya ulaşmaya teşvik edilirken, başka bir toplumda ise grup dayanışması ve toplumsal uyum daha önemli kabul edilir. Bu iki kültürel yapıyı en iyi tanımlayan seçenek aşağıdakilerden hangisidir?

1. Bireyci kültür ve kolektivist kültür
2. Açık toplum ve kapalı toplum
3. Modern kültür ve geleneksel kültür
4. Anlatısal kültür ve pragmatik kültür
5. Materyalist kültür ve idealist kültür

Bir çocuk, büyüdüğü kültürel ortamın normları gereği, grup uyumuna ve iş birliğine önem veren bir bakış açısı geliştiriyor. Çocuk, bireysel başarıdan çok grup başarısına odaklanıyor. Bu durum hangi kültürel yapıyı yansıtmaktadır?

1. Pragmatik kültür
2. Hiyerarşik kültür
3. Evrenselci kültür
4. Kolektivist kültür
5. Bireyci kültür

Maurice Merleau-Ponty’nin fenomenolojiye getirdiği bedensel deneyim vurgusu göz önüne alındığında, aşağıdaki durumlardan hangisi onun görüşleriyle en iyi örtüşmektedir?

1. Algının tamamen bilinç dışı süreçlerden oluştuğu ve bireyin gerçekliği anlamlandırma sürecinde bilinçli bir rolü olmadığı.
2. Algının yalnızca beyindeki sinirsel işlemlerden ibaret olması ve bedenin bu süreçte herhangi bir rol oynamaması.
3. Bireyin dünyayı yalnızca görsel ve işitsel duyumlarıyla algılaması, bedensel hareketlerin önemsiz olması.
4. Bir ressamın bir tabloya bakarken yalnızca zihniyle değil, bedensel duyumlarıyla da resmi anlamlandırması.
5. Bireyin çevresini yalnızca soyut düşüncelerle kavraması ve bedenin deneyim sürecine dahil olmaması

Barselona’daki Sagrada Familia bazilikasını ziyaret eden bir kişi, yapının yüksek tavanları, vitray pencereleri ve organik formları karşısında büyülenmiş hisseder. Bu deneyim, bireyin hangi psikolojik süreci yaşadığını gösterir?

1. Çerçeveleme etkisi
2. Sosyal öğrenme kuramı
3. Davranışsal ekonomi ve yatırım kararları
4. Mekânsal algının sanatsal yönlendirilmesi
5. Klasik öğrenme süreci

Immanuel Kant’ın transandantal idealizmi, bireyin gerçekliği algılayışını nasıl açıklar?

1. Gerçeklik, bireyin zihninden bağımsız olarak nesnel bir şekilde var olur ve herkes tarafından aynı şekilde algılanır.
2. Algılar yalnızca bireyin genetik yapısıyla belirlenir ve çevresel faktörlerden etkilenmez.
3. Bireyin duyular aracılığıyla elde ettiği bilgi, zihinde işlenerek öznel bir gerçeklik oluşturur.
4. Gerçeklik yalnızca dış dünyadan gelen uyaranlarla belirlenir, bireyin zihinsel süreçleri bu algıyı şekillendirmez.
5. Kant, bireyin çevresini doğrudan algılayabileceğini ve zihnin dış dünyayı değiştirme gücü olmadığını savunur.

Bir yatırımcı, bir şirketin son yıllarda sürekli kâr ettiğini gördüğünde, şirketin gelecekte de başarılı olacağını varsayarak bu şirkete büyük bir yatırım yapmaya karar vermiştir. Ancak, yatırımın ardından şirket beklenmedik ekonomik dalgalanmalar nedeniyle ciddi mali kayıplar yaşamıştır. Yatırımcının, geçmiş performansın gelecekteki başarıyı garanti edeceğini düşünerek yaptığı bu hata, davranışsal ekonomi bağlamında hangi kavram ile açıklanabilir?

1. Statüko yanlılığı
2. Çerçeveleme etkisi
3. Temsililik kısayolu
4. Bulunabilirlik kısayolu
5. Kayıptan kaçınma

Bir araştırmaya göre, doğadan uzak büyüyen çocukların dikkat eksikliği, kaygı ve depresyon gibi psikolojik sorunlarla daha fazla karşılaştıkları bulunmuştur. Richard Louv’un “Sonuçsuz Çocuklar” adlı çalışması bu durumu hangi kavram ile açıklar?

1. Yapay Çevre Adaptasyonu
2. Doğa Açlığı
3. Çevresel Duyarsızlık
4. Yeşil Alan Stresi
5. Ekolojik Bağlılık

Aşağıdakilerden hangisi, dijital bağımlılığı önlemek için önerilen bir strateji değildir?

1. Ekran süresini bilinçli bir şekilde sınırlamak
2. Teknoloji kullanımına ara vererek dijital detoks yapmak
3. Sürekli bildirimleri açık tutarak dijital dünyayla sürekli bağlantıda kalmak
4. Gerçek dünyada sosyal ilişkileri güçlendirmek için yüz yüze etkileşimleri artırmak
5. Bilinçli teknoloji kullanımına yönelik farkındalık geliştirmek

Vietnam Savaşı sonrası, Amerika Birleşik Devletleri’nde birçok savaş gazisi ve toplumun farklı kesimleri, savaşın psikolojik etkilerini uzun yıllar boyunca deneyimlemiştir. Bu dönemde savaş karşıtı hareketler yükselmiş ve toplumda köklü değişiklikler meydana gelmiştir. Bu tür toplumsal travmaların günümüz psikolojisine etkisini incelerken hangi psikolojik olgu ön plana çıkmaktadır?

1. Grup içi önyargı
2. Travma sonrası stres bozukluğu
3. Motivasyon kaybı sendromu
4. Duygusal ihmal
5. Yansıtmalı özdeşleşme

Amerika Birleşik Devletleri ve Japonya’daki bireylerin kimlik oluşum süreçleri arasındaki farklılıkları anlamak için doğru örnek aşağıdakilerden hangisidir?

1. Japonya’da bireyler toplumsal uyuma önem verirken, ABD’de bireyler genellikle bağımsızlıklarını ön plana çıkarır.
2. ABD ve Japonya’daki kimlik oluşum süreçleri tamamen biyolojik faktörlere dayanmaktadır.
3. ABD’de bireyler aile değerlerine daha bağlıyken, Japonya’da bireyler kişisel başarılarını toplumdan bağımsız olarak tanımlar.
4. Japon kültürü bireysel başarıyı, ABD kültürü ise grup dayanışmasını vurgular.
5. Japon bireyler kültürel normlara bağlı kalmazken, ABD bireyleri grup normlarına daha fazla uyum gösterir.

Psikolojinin gelecekte daha fazla kişiselleştirilmiş uygulamalara yönelmesinin en önemli nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

1. Her bireyin aynı tedavi yöntemine aynı şekilde yanıt vermesi
2. Psikolojinin bilimsel gelişmelerden etkilenmemesi
3. Psikologların geleneksel terapi yöntemlerini terk etmesi
4. Yapay zekânın psikolojiyi tamamen devralarak insan terapistlere olan ihtiyacı azaltması
5. Teknolojinin ilerlemesiyle birlikte genetik analiz ve biyometrik ölçümlerin zihinsel sağlık süreçlerini daha iyi anlamamıza olanak tanıması

Toplumsal travmaların nesiller boyunca aktarıldığını gösteren epigenetik araştırmalara göre, Holokost’tan sağ kurtulanların çocuklarında belirli biyolojik değişiklikler gözlemlenmiştir. Bu araştırmalara göre, travma deneyimleri aşağıdaki mekanizmalardan hangisi yoluyla gelecek nesillere aktarılmaktadır?

1. Evrimsel seçilim
2. Epigenetik değişimler
3. Genetik mutasyonlar
4. Nöroplastisite
5. Bilişsel yeniden yapılandırma

Yaşlılık dönemindeki bireyler, Erikson’un psikososyal gelişim kuramına göre “benlik bütünlüğü vs. umutsuzluk” çatışmasıyla karşı karşıyadır. Aşağıdakilerden hangisi, benlik bütünlüğüne ulaşmış bir bireyin sergileyebileceği bir davranıştır?

1. Geçmişte yaptığı katkıları değerlendirerek huzur bulmak
2. Yaşamının son döneminde gelecekle ilgili sürekli endişe duymak
3. Toplumdan uzaklaşarak yalnız kalmayı tercih etmek
4. Hayatındaki eksiklikler nedeniyle umutsuzluk hissetmek
5. Geçmişte yaptığı hatalara odaklanarak pişmanlık duymak

Quine’ın “anlambilimsel belirsizlik” kavramına göre, dilin tek bir kesin anlamının olmaması, bireylerin aynı ifadeyi farklı şekillerde yorumlamasına neden olur. Aşağıdaki örneklerden hangisi Quine’ın bu görüşünü en iyi açıklar?

1. Bir çocuk “kitap” kelimesini öğrendiğinde, bu kelimenin kütüphanede bulunan nesnelerle ilgili olduğunu anlar.
2. Bir kişi “su içtim” dediğinde, yalnızca içme eylemini anlatır ve bundan başka bir anlam çıkarılamaz.
3. “Kırmızı ışık” ifadesi, trafikte durma anlamına gelir ve herkes tarafından aynı şekilde yorumlanır.
4. “Özgürlük” kelimesi bir birey için siyasi haklarla ilgiliyken, başka bir birey için kişisel seçim yapabilme yetisiyle ilişkilidir.
5. “Teşekkür ederim.” ifadesi her kültürde aynı anlama gelir ve tek bir yorumu vardır.

Bir sanat galerisinde, Vincent van Gogh’un Yıldızlı Gece adlı tablosunu inceleyen bir sanatsever, tablodaki dalgalı fırça darbelerinin ve renk kullanımının sanatçının içsel dünyasını yansıttığını fark eder. İzleyici, tablonun sunduğu estetik deneyim sayesinde Van Gogh’un ruh haline dair bir bağ kurduğunu hisseder ve bu bağlantı sonucunda kendi duygusal dünyası hakkında da derinlemesine düşünmeye başlar. Bu sanatseverin yaşadığı süreç, aşağıdaki psikolojik kavramlardan hangisiyle en iyi açıklanabilir?

1. Zihinsel muhasebe
2. Çapa etkisi
3. Statüko yanlılığı
4. Bilişsel yük azaltımı
5. Estetik empati

Bir araştırmacı, farklı kültürlerde büyüyen çocukların masallar ve anlatılar yoluyla toplumlarının değerlerini nasıl içselleştirdiğini incelemektedir. Araştırmada şu gözlemler yapılmıştır: -Batılı kültürlerde çocuklara bireysel cesaret ve bağımsız karar alma becerilerini vurgulayan hikayeler anlatılmaktadır. -Doğu Asya kültürlerinde ise grup dayanışması ve sosyal uyumu ön plana çıkaran anlatılar öne çıkmaktadır. -Çocuklar, bu kültürel anlatılar aracılığıyla toplumda kabul gören davranış normlarını öğrenmektedirler. Bu araştırma en çok hangi kuramsal çerçeveyle açıklanabilir?

1. Albert Bandura’nın Sosyal Öğrenme Kuramı
2. Henri Tajfel’in Sosyal Kimlik Teorisi
3. Vygotsky’nin Yakınsal Gelişim Alanı
4. Jerome Bruner’in Anlatı ve Kültürel Kimlik Teorisi
5. Michael Tomasello’nun Ortak Dikkat Teorisi

Dijital etkileşimler, bireylerin sosyal bağlarını güçlendirebilirken aynı zamanda yalnızlık duygusunu da artırabilir. Aşağıdaki durumlardan hangisi bu paradoksu en iyi açıklar?

1. Çevrimiçi topluluklara katılan bireylerin daha fazla yüz yüze etkileşim kurmaları
2. Dijital oyun oynayan bireylerin sosyal kaygılarının azalması
3. Yapay zekâ destekli sohbet botlarının bireylerin sosyal etkileşim becerilerini artırması
4. Dijital ortamlarda geniş arkadaş çevresine sahip olan bireylerin yüz yüze ilişkilerde daha fazla yalnız hissetmeleri
5. Sosyal medyada geçirilen zamanın yüz yüze iletişimi artırması

Bir sanat öğrencisi, bir ressamın atölyesinde staj yapmaktadır. Eğitmeni ona, “Sadece gözlerinle değil, tüm bedeninle tabloyu hisset.” der. Öğrenci önce bu ifadeyi garip bulur ancak eğitmeni, fırçanın dokusunu hissetmesini, renkleri fiziksel olarak deneyimlemesini ve tablonun içindeki hareketi vücuduyla kavramasını önerir. Bu süreçte öğrenci, resmin yalnızca görsel bir unsur olmadığını, bedeninin ve hareketlerinin de bu algıya dâhil olduğunu fark eder. Bu örnek, aşağıdaki düşünürlerden hangisinin algıya ilişkin yaklaşımıyla en iyi örtüşmektedir?

1. Immanuel Kant’ın transandantal idealizmi, çünkü öğrenci duyularını kullanarak deneyim yoluyla bilgiyi kavramaktadır.
2. René Descartes’ın düalizmi, çünkü öğrenci zihniyle resmi anlamaya çalışırken bedeni yalnızca bir araç olarak kullanmaktadır.
3. Daniel Dennett’in çoklu tasarımlar teorisi, çünkü öğrenci bilinçli olarak farklı bilişsel süreçleri bir araya getirerek resmi algılamaktadır.
4. J.J. Gibson’ın doğrudan algı teorisi, çünkü öğrenci çevresiyle etkileşime girerek doğrudan algı sürecini yaşamaktadır.
5. Maurice Merleau-Ponty’nin fenomenolojik bedensellik yaklaşımı, çünkü öğrenci resmi yalnızca gözleriyle değil, tüm bedeniyle deneyimlemektedir.

Psikolojinin gelecekte disiplinlerarası bir bilim dalı olarak gelişmesi, aşağıdaki sonuçlardan hangisini doğurabilir?

1. Psikolojinin bireysel zihinsel süreçleri incelemeyi bırakmasını
2. Psikolojik araştırmalarda sadece nitel veri toplama yöntemlerinin kullanılması gerektiğini
3. Psikolojinin diğer bilim dallarından bağımsız bir şekilde ilerlemesini
4. Psikologların, biyoloji, ekonomi ve mühendislik gibi alanlarla daha fazla iş birliği yaparak yeni uygulama alanları geliştirmesini
5. Psikolojinin yalnızca klinik alanlarla sınırlı kalmasını

Yapay zekâ destekli psikolojik değerlendirme sistemlerinin kullanımının artmasıyla birlikte aşağıdaki durumlardan hangisi en büyük etik sorunlardan biri olarak ortaya çıkmaktadır?

1. Yapay zekânın bireylerin özel bilgilerine erişmesi ve veri gizliliği ihlali riskinin ortaya çıkması
2. Yapay zekânın psikoloji eğitimi için kullanılması
3. Yapay zekânın veri analizi yaparak bireylerin zihinsel sağlık durumlarını tahmin etmesi
4. Yapay zekânın psikolojik testleri değerlendirme sürecini hızlandırması
5. Yapay zekânın bireylere terapötik destek sunması

Jean Piaget’nin bilişsel gelişim kuramına göre, ergenler soyut işlemler dönemine girdiklerinde aşağıdaki bilişsel becerilerden hangisini geliştirmeye başlarlar?

1. Başkalarının bakış açısını anlamakta zorlanma
2. Sadece görünen bilgiyi işleme yeteneği
3. Mantıksal ve soyut düşünme yetisi
4. Duyusal algılar yoluyla çevreyi keşfetme
5. Sembolik oyun oynama

Şehir yaşamının psikolojik etkileri üzerine yapılan araştırmalar, yoğun trafik, gürültü ve yeşil alan eksikliğinin bireylerde stres ve kaygıyı artırabileceğini göstermektedir. Aşağıdakilerden hangisi, şehir yaşamının bu olumsuz etkilerini azaltmak için önerilen stratejilerden biri değildir?

1. Kentsel alanlarda kamusal sosyal etkinlikleri azaltarak bireylerin daha az etkileşim kurmasını sağlamak
2. Bisiklet yolları ve yürüyüş parkurları gibi çevre dostu ulaşım yöntemlerini teşvik etmek
3. Topluluk bahçeleri oluşturarak bireylerin hem doğa ile hem de birbirleriyle bağ kurmasına fırsat tanımak
4. Gürültü kirliliğini azaltmak için şehir planlamasında ses yalıtım önlemleri almak
5. Şehir içindeki yeşil alanları artırarak doğayla etkileşimi güçlendirmek

Yapay zekânın insan zihnini taklit etme sürecine ilişkin aşağıdaki açıklamalardan hangisi John Searle’ün Çin Odası düşünce deneyine dayalı eleştirisini en iyi yansıtır?

1. Bilgisayar sistemleri ve yapay sinir ağları, insan beyninin öğrenme süreçlerini tam anlamıyla taklit edebilir ve öz farkındalığa sahip olabilir.
2. Yapay zekâ, insan zihniyle tamamen aynı bilişsel süreçlere sahiptir; dolayısıyla bilinçli düşünme yetisine sahiptir.
3. Yapay zekâ sistemleri, sembolleri manipüle edebilir ancak bu sembollerin anlamını kavrayamaz; bu yüzden insan zihniyle aynı düzeyde bilinç geliştiremez.
4. Yapay zekâ, yalnızca dil işleme yeteneği geliştirerek anlamı kavrayabilir ve insanlarla aynı bilinç seviyesine ulaşabilir.
5. Yapay zekâ, duygusal zekâ ve bilinç kavramlarını geliştirme kapasitesine sahiptir; gelecekte insanlar gibi öznel deneyimler yaşayabilir.

Bir çocuk, gün boyunca yapay zekâ destekli bir sohbet robotuyla vakit geçirmekte ve robotun verdiği tepkilere alışmaktadır. Bu çocuğun empati geliştirme sürecinin olumsuz etkilenmesinin en önemli sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

1. Çocuğun robotla uzun süre geçirmesinin sosyal becerilerini güçlendirmesi
2. Yapay zekâ ile kurulan etkileşimlerin insan-insan etkileşimindeki duygusal geri bildirimleri sağlayamaması
3. Yapay zekâ destekli sohbet robotlarının çocuğa yeni kelimeler öğretmesi
4. Yapay zeka karakterlerinin, çocuğun karar alma becerilerini geliştirmesi
5. Çocuğun teknolojiye daha hızlı adapte olması

Searle’ün konuşma edimleri teorisine göre, dil yalnızca bilgi aktarmakla kalmaz, aynı zamanda sosyal bağlamda belirli etkiler yaratma amacı taşır. Aşağıdaki ifadelerden hangisi bir konuşma edimine örnektir?

1. İstanbul, Türkiye’nin en büyük şehridir.
2. Benim adım Ayşe.
3. Güneş doğudan doğar.
4. Bugün hava çok güzel.
5. Sana söz veriyorum, yarın seni arayacağım.