Klasik Mantık

Aşağıdakilerden hangisi bir önerme değildir?

1. Bugün yağmur yağacak.
2. Kıyas öğretisi Aristoteles tarafından ortayakoyulmuştur.
3. Sanat nedir
4. Aristoteles bir filozoftor.
5. Aristoteles’in mantık çalışmaları metafiziköğretisinin temelinde yer alır.

“Sebze” teriminin kaplamı aşağıdakilerden hangisidir?

1. Portakal
2. Maydanoz
3. Duygusuz cisim
4. Canlı cisim
5. Bitki

Aşağıdakilerden hangisi hayvan teriminin kaplamıdır?

1. Canlı
2. Cisim
3. Kuş
4. Duygulu
5. Hareketli

“Bütün filozoflar yazardır.” önermesi doğru ise“Hiçbir filozof yazar değildir.” önermesinin doğruluk değeri nedir?

1. Altık
2. Belirsiz
3. Doğru
4. Yanlış
5. Üstük

“Bütün bulutlar beyazdır.” önermesi doğru ise“Hiçbir bulut beyaz değildir.” önermesinin doğruluk değeri nedir?

1. Doğru
2. Altık
3. Belirsiz
4. Yanlış
5. Çelişik

Aşağıdakilerden hangisi hipotetik bir önerme değildir?

1. Gül dikenli ise kokusu güzeldir.
2. Minik bir kedi sahiplenmiş.
3. Sınav yazılı ise sözlü olmayacaktır.
4. Sınav zor ise süre hemencecik biter.
5. Yağmur yağarsa şemsiye alacağım.

‘İstanbul güvenli olmayan bir şehir değildir.’ önermesinin sembolik karşılığı aşağıdakilerden hangisidir?

1. SoP
2. SaP
3. SeP
4. SuP
5. SıP

“Bazı toplar yuvarlak değildir.” önermesinin özneve yüklemi arasında nasıl bir dağıtıcılık ilişkisi vardır?

1. Özne dağıtılmış, yüklem dağıtılmamıştır.
2. Yüklem dağıtılmıştır.
3. Özne ve yüklem dağıtılmamıştır.
4. Özne dağıtılmıştır.
5. Özne dağıtılmamıştır, yüklem dağıtılmıştır.

Dil içinde anlam taşıyan en küçük birimler aşağıdakilerden hangisidir?

1. Terimler
2. Kıyaslar
3. Cümleler
4. Çıkarımlar
5. Önermeler

‘Hiçbir fil şarkı söylemez.’ önermesi yanlışsa ‘Bazıfiller şarkı söylemez.’ önermesinin doğruluk değeri aşağıdakilerden hangisidir?

1. Doğru
2. Yanlış
3. Geçerli
4. Belirsiz
5. Tutarlı

“Bazı günler yağmur yağar.” önermesinin mantıksal formu aşağıdakilerden hangisidir?

1. SıP
2. SuP
3. SeP
4. SaP
5. SoP

“Kimi insanlar yalan söyler.” önermesinin mantıksal formu aşağıdakilerden hangisidir?

1. SaP
2. SoP
3. SıP
4. SuP
5. SeP

Aşağıdakilerden hangisi özel isimdir?

1. Yalnızlık
2. Adaletsiz
3. Yıldızlar
4. Hasan Metin
5. Özgürlük

“Bazı öğrenciler çalışkandır.” önermesi klasik mantıkta nasıl sembolize edilir?

1. Sıp
2. Pas
3. Sap
4. Sep
5. Pos

Aşağıdaki cümlelerden hangisinde ‘köpek’ terimi anılmıştır?

1. Ölen köpeğimin adı ‘Tombiş’ idi.
2. “Köpek’” büyük ünlü uyumuna uyar.
3. Köpeği günde iki kere dışarı çıkarıyorum.
4. Ayşe köpeğini asla evde yalnız bırakmaz.
5. Mehmet köpeğini her şeyden çok seviyor.

Aşağıdakilerden hangisi somut bir terimdir?

1. Hürriyet
2. Üçgen
3. Doğruluk
4. Adalet
5. Sonsuzluk

Aşağıdakilerden hangisi genel bir terimdir?

1. İyi
2. Tatlı
3. Güzel
4. Sefil
5. Kibarlık

Aşağıdakilerden hangisinde özne ve yüklem dağıtılmamıştır?

1. Bazı kalemler beyazdır.
2. Hiçbir kâğıt beyaz değildir.
3. Bazı kâğıtlar beyaz değildir.
4. Bütün beyazlar kâğıttır.
5. Bütün kâğıtlar beyazdır.

Aşağıdaki ifadelerden hangisinde özne yüklemetam olarak dağıtılmıştır?

1. Suyun bir kısmını içti.
2. Bazı kalemler beyaz değildir.
3. Bazı balıklar karada yaşar.
4. Bir kısım öğrenciler okula gelmedi.
5. Tüm balıklar yüzer.

“Hiçbir kedi siyah değildir.” önermesinin özne ve yüklemi arasında nasıl bir dağıtıcılık ilişkisi vardır?

1. Özne dağıtılmış, yüklem dağıtılmamıştır.
2. Yüklem dağıtılmamıştır.
3. Özne dağıtılmamıştır.
4. Özne ve yüklem dağıtılmamıştır.
5. Özne ve yüklem dağıtılmıştır.

Aşağıdakilerden hangisi bir önerme değildir?

1. Yuvarlağın köşeleri sivridir.
2. Cogito ergo sum. (Düşünüyorum, öyleyse varım.)
3. Platon bir şairdir.
4. Modern mantığın kurucusu Frege’dir.
5. Fizik nedir?

“Bütün kuşlar uçar.” önermesi klasik mantıkta nasıl sembolize edilir?

1. Sap
2. Pas
3. Pos
4. Sep
5. Sıp

I. Gagalı II. Tüylü III. Kanatlı IV. Uçan V. Serçe Yukarıdakilerden hangileri “kuş” teriminin kaplamı değildir?

1. I, II ve IV
2. I ve V
3. I, III ve V
4. II ve IV
5. I, II, III ve IV

“Terimler klasik mantığın temel konularından birisidir.” önermesi ile anlatılmak istenilen fikir aşağıdakilerden hangisidir?

1. Modern mantık ve klasik mantık aynı sorunlar ile ilgilenir.
2. Klasik mantıkta başka inceleme konuları da vardır.
3. Terimler, modern mantık içinde de incelenir.
4. Modern mantık, klasik mantığın devamıdır.
5. Klasik mantık ile modern mantık arasında ilişki yoktur.

Ders çalışırsa bilgisayar oynayabilir. Bilgisayar oynamadı. Ders çalışmadı. Yukarıda yapılan kıyaslama aşağıdaki şartlı kıyas türlerinden hangisinin örneğidir?

1. Modus Tollens
2. Modus Ponens
3. Dilemma
4. Modus Tollendo Ponens
5. Modus Ponendo Tollens

Koşuya çıkacağım veya yüzmeye gideceğim. Yüzmeye gittim. Koşuya çıkmadım. Yukarıda yapılan kıyas aşağıdaki şartlı kıyas türlerinden hangisine örnektir?

1. Modus Ponens
2. Modus Tollens
3. Modus Tollendo Ponens
4. Dilemma
5. Modus Ponendo Tollens

Kaç tane geçerli kıyas vardır?

1. 12
2. 36
3. 24
4. 8
5. 18

Üçüncü kalıptan Felapton’un kısaltılmış ifadesi aşağıdakilerden hangisidir?

1. 3eMMa3o
2. 3oMMe3a
3. 3eMMo3a
4. 3eMMa3ı
5. 3aMMo3e

I. Bir kıyasın öncüllerinden birisi tikelse sonuç da tikel durumda olmalıdır. II. Öncüllerinin her ikisi de olumlu olan bir kıyasın sonuç önermesi olumsuz olamaz. III. Orta terim en az bir kere dağıtılmış olmalıdır. IV. Öncüllerde dağıtılmamış olan bir terim, sonuç önermesinde de dağıtılmış hâlde olmalıdır. Kıyasların geçerliliği ile ilgili yukarıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?

1. I ve II
2. II ve III
3. I, III ve IV
4. I, II ve III
5. II, III ve IV

Dördüncü kalıptan Felapton’nun kısaltılmış ifadesi aşağıdakilerden hangisidir?

1. 4eMMa4o
2. 4aMMo4e
3. 4eMMa4ı
4. 4eMMo4a
5. 4oMMe4a

Aşağıdaki ifadelerden hangisinde özne yükleme tam olarak dağıtılmıştır?

1. Bazı öğrenciler çalışkandır.
2. Bir kısım öğrenciler okula gelmedi.
3. Bazı kalemler beyaz değildir.
4. Suyun bir kısmını içti.
5. Tüm öğrenciler çalışkandır.

Aşağıdakilerden hangisi I. kalıptan bir kıyas değildir?

1. Barbari
2. Cearent
3. Ferio
4. Cesare
5. Barbara

I. Prosyllogism II. Episyllogism III. Epicheirema IV. Sokrates Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri zincirleme kıyas türlerindendir?

1. Yalnız IV
2. I, II ve IV
3. I, II ve III
4. I, III ve IV
5. I ve II

Aşağıdakilerden hangisi olumsuz (yokluk bildiren) bir terimdir?

1. Kusursuz
2. Akılsız
3. Sonsuz
4. Ölümsüz
5. Eksiksiz

Bütün tembeller gibi o da mutsuzdur. Yukarıdaki ifade aşağıdakilerden hangisidir?

1. Modus Tollendo Ponens
2. Zincirleme kıyas
3. Eksik önermeli kıyas
4. Şartlı kıyas
5. Modus Ponendo Tollens

Bütün kalemler beyazdır. Bütün kalemler yazar. Bütün beyazlar yazar. Yukarıda yapılan kıyasta orta terim aşağıdakilerden hangisidir?

1. Yazmak
2. Bazı
3. Kalemler
4. Beyaz
5. Bütün

Ferison’un şifre harflere göre indirgenebileceği kıyas aşağıdakilerden hangisi olabilir?

1. Ferio
2. Datisi
3. Cesare
4. Camenes
5. Disamis

‘Tüm kuşlar uçar.’ önermesi doğruysa ‘Hiçbir kuş uçmaz.’ önermesinin doğruluk değeri aşağıdakilerden hangisidir?

1. Doğru
2. Belirsiz
3. Tutarlı
4. Yanlış
5. Geçerli

I. Öncüllerden en az biri olumlu olmalıdır. II. Öncüllerden biri olumsuz ise sonuç ifadesi olumlu olamaz. III. Geçerli bir kıyasta öncüllerden biri mutlaka tikel olmalıdır. Kıyasların geçerliliği ile ilgili yukarıda belirtilen ifadelerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

1. II ve III
2. I ve II
3. I ve III
4. Yalnız I
5. Yalnız II

Aşağıdakilerden hangisi formel olmayan yanlışlardan biri olan döngüselliğin sonucudur?

1. Non sequitur
2. Petitio principii
3. Ignoratio elenchi
4. Fallacia plurium interogationum
5. Non causa pro causa

Bir çıkarımın basit kategorik kıyas adını alabilmesi için aşağıdaki kurallardan hangisi gerçekleşmiş olmalıdır?

1. İkinci öncülün orta terim ve büyük öncülden oluşması gerekir.
2. İki öncül ve iki sonuçtan oluşmalıdır.
3. Küçük terimin sonuç önermesinde yer almaması gerekir.
4. Birinci öncülün büyük terim ve orta terimden oluşması gerekir.
5. Orta terim sonuçta da geçmelidir.

I. Dilemma (ikilem), günlük hayattaki akıl yürütmelerimizle yakından ilgili olan bir çıkarım türüdür. II. Dilemma, bileşik hipotetik bir öncül, bu öncülün bileşenlerini tasdik eden veya değilleyen ikinci bir öncül ve öncüller arasındaki bağıntıya göre olumlu veya olumsuz bir sonuç ifadesinden meydana gelir. III. İlk öncülün ilk bileşenlerinin ilk terimleri tasdik edilirse yapıcı (constructive) dilemma, yine ilk öncülün ikinci bileşenleri değillendiğinde yıkıcı (destructive) bir dilemma söz konusu olur. IV. Dilemmalar yanlış akıl yürütmelerdir. Dilemma ile ilgili yukarıda belirtilen ifadelerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

1. II, III ve IV
2. I ve III
3. I, II ve III
4. I ve II
5. Yalnız I

Aşağıdakilerden hangisi ikinci seviyeden eksik önermeli kıyasa örnektir?

1. Tütün kullanmak zararlıdır, çünkü kanser yapar.
2. Sağlıksız olmak mutsuzluktur ve bu da sağlıksızdır.
3. Çok bilgisayar kullanmak gözleri bozar, öyle görünüyor ki Ahmet’in gözleri bozulacak.
4. Bütün spor yapanlar gibi o da sağlıklıdır.
5. Tüm sporcular antreman yapar, Ahmet sporcudur.

Bebek ağlar ise emzik vereceğim. Emzik vermedim. Bebek ağlamadı. Yukarıdaki kıyas aşağıdaki şartlı kıyas türlerinden hangisine örnektir?

1. Modus Ponendo Tollens
2. Modus Tollendo Ponens
3. Dilemma
4. Modus Ponens
5. Modus Tollens

Aşağıdakilerden hangisi somut terimdir?

1. Sonsuzluk
2. Siyahlık
3. Kitap
4. Sevgi
5. Mutluluk

I. İlk öncül ‘ise’ eklemiyle birbirine bağlanmıştır. II. İkinci öncülün ise, ilk öncülün bileşenlerini tasdik etmesi veya değillemesi söz konusudur. III. Sonuç ifadesi ise, ikinci öncüle bağlı olarak ilk öncülün bileşenlerini tasdik eder veya değiller. IV. Birinci öncül ve ikinci öncül aynı olmalıdır. Hipotetik kıyas ile ilgili yukarıdaki ifadelerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

1. I ve III
2. II, III ve IV
3. I ve II
4. I, II ve III
5. Yalnız I

“Hiçbir çilek kırmızı değildir.” önermesi doğruysa “Bazı çilekler kırmızıdır.” önermesinin doğruluk değeri aşağıdakilerden hangisidir?

1. Yanlış
2. Altık
3. Çelişik
4. Belirsiz
5. Doğru

Aşağıdakilerden hangisi tekil bir terimdir?

1. Yıldızlar
2. Kötü
3. Suçluluk
4. Egemenlik
5. Özgürlük

Aşağıdakilerden hangisi somut bir terimdir?

1. Adalet
2. İnsan
3. Nezaket
4. Zarafet
5. Egemenlik

Kaç tane kuvvetli kıyas vardır?

1. 19
2. 11
3. 13
4. 17
5. 15

“Bir modal önermeden ne gibi çıkarımların yapılabileceğini ve bu işlemlerin nasıl denetleneceğini ….. kurduğu formel sistemle göstermiştir.” cümlesinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

1. Russell
2. Aristoteles
3. C. I. Lewis
4. Peirce
5. Boole

Aşağıdaki formel-olmayan yanlışlıklardan hangisi “yeterince tanımadan verilen ispat”tır?

1. Ignoratio elenchi
2. Non causa pro causa
3. Argumentum ad misericordiam
4. Argumentum ad baculum
5. Argumentum ad ignorantia

Aşağıdaki formel-olmayan yanlışlıklardan hangisi “ilke veya yargının, uygulanım şartları, özel haller dikkate alınmadan kullanılmasından kaynaklanmaktadır”?

1. Argumentum ad misericordiam
2. Secundum quid
3. Non causa pro causa
4. Ignoratio elenchi
5. Argumentum ad baculum

Kaç tane zayıf kıyas vardır?

1. 5
2. 4
3. 3
4. 6
5. 2

Bazı çeşmeler akmaz. Tüm çeşmelerde musluk bulunur. Bazı musluk bulunan şeyler akar. Yukarıdaki kıyasta büyük terim aşağıdakilerden hangisidir?

1. Tüm
2. Musluk
3. Bazı
4. Çeşme
5. Akar

PeM SaM SeP Yukarıdaki kıyasın adı aşağıdakilerden hangisi ile adlandırılır?

1. Felapton
2. Cesaro
3. Celaront
4. Cesare
5. Fesapo

Çok koşarsan kilo verirsin. Çok koştun. Kilo verdin. Yukarıdaki kıyas aşağıdaki şartlı kıyas türlerinden hangisine örnektir?

1. Modus Tollendo Ponens
2. Modus Ponendo Tollens
3. Dilemma
4. Modus Ponens
5. Modus Tollens

Aşağıdakilerden hangisinde özne ve yüklem dağıtılmamıştır?

1. Hiçbir felsefi dizge metafizik değildir.
2. Bazı felsefi dizgeler metafiziktir.
3. Bütün felsefi dizgeler metafiziktir.
4. Bazı felsefi dizgeler metafizik değildir.
5. Her tür metafizik bir felsefi dizge içerir.

Aşağıdaki formel-olmayan yanlışlıklardan hangisi “öncüllerle ilgisi olmayan bir sonuca ulaşılması”dır?

1. Ignoratio elenchi
2. Non causa pro causa
3. Argumentum ad misericordiam
4. Argumentum ad ignorantiam
5. Argumentum ad baculum

Aşağıdakilerden hangisi çok anlamlı bir terimdir?

1. Sev
2. Oku
3. Koş
4. Çalış
5. Kap